Žabljak
Vedro
5.5 °C
Pljevlja
9
5.1 °C
Herceg Novi
Vedro
19.2 °C
Nikšić
Vedro
11.0 °C
Cetinje
Pretežno vedro
8.9 °C
Bar
Vedro
21.1 °C
Podgorica
Vedro
18.5 °C
Ulcinj
Vedro
19.5 °C
Kolašin
Vedro
4.1 °C

Kalendar

21. 07. 2018. 00:00   >>  23:35 0

21. jul

Izbor i priprema: Č. Đurđić

1657 - Ovaj dan obilježava se u Peroju, malom istarskom mjestu u blizini Pule, u Republici Hrvatskoj, kao Dan doseljenja pravoslavnih Crnogoraca. Vlasti Mletačke republike izdale su, naime, 21. jula 1657. odobrenje da se u Peroj useli 15 crnogorskih porodica iz Crmnice, Ljubotinja, Njeguša i Primorja, sa oko 77-oro čeljadi i 300 grla stoke. Deset porodica, zabilježeno je, doveo je u Peroj Mišo Brajković a pet Mihajlo Ljubotina. Prethodne žitelje Peroja pomorila je kuga, koja je u tom kraju pustošila preko stotinu godina. Samo četiri mjeseca nakon doseljenja, 26. novembra, u Veneciji je izdata „Perojska povelja“, kojom je Crnogorcima u Peroju dodijeljena zemlja, pašnjaci i šume u trajno vlasništvo, što predstavlja krunski dokument u istoriji te najstarije iseljeničke crnogorske zajednice. Uprkos istorijskim i životnim neprilikama, vjerskim i političkim pritiscima, perojski su Crnogorci tokom vjekova sačuvali svoju vjeru, jezik, tradiciju i običaje. Izborili su se kod mletačkog Senata 1787. za vršenje pravoslavne vjerske službe i boravak sveštenika u Peroju, odnosno za svoju crkvu, za groblje 1767, za školu 1840. i samostalnost Peroja od pulske Opštine 1850. Vjerske obrede danas obavljaju u pravoslavnoj crkvi Sv. Spiridona, slave Svetog Nikolu i Svetog Dimitrija, govore maternjim-crnogorskim jezikom, čiji su izvori Crmnica i podlovćenska Crna Gora; imaju svoju školu, biblioteku „Njegoš“ s bogatim fondom knjiga i „Društvo perojskih Crnogoraca 1657“, koje nastavlja da čuva tradiciju i kulturu stare postojbine, ali i afirmiše savremeni Peroj, koji danas ima tristotinak kuća, kao dio crnogorske nacionalne manjine u Hrvatskoj. Za perojske Crnogorce Braiće, Drakoviće, Ljubotine, Popoviće, Raduloviće, Škoko, Vučeriće, Vučetiće, ovo je dan slavlja i sjećanja na daleki 21. jul 1657. kada su se njihovi preci, uz Babiće, Brčele i Maričeviće, u potrazi za boljim životom, zaustavili u Peroju i tu ostali čvrstim nitima vezani za maticu Crnu Goru. 

1717 - Opštecrnogorski zbor na Cetinju potvrdio je sporazum o saradnji podlovćenske Crne Gore i Mlečana u aktuelnom ratu protiv Turske. Istoga dana na zboru je, na inicijativu vladike Danila, za prvog crnogorskog guvernadura imenovan vojvoda Vukadin Vukotić – raniji predsjednik Crnogorskog zemaljskog suda, koji je dobio ulogu posrednika u međudržavnim mletačko-crnogorskim odnosima.

 

1796 - Umro je škotski pjesnik, narodni bard Robert Berns, posljednji veliki škotski književnik koji je pisao na škotskom dijalektu. Pored ljubavne lirike napisao je i veći broj socijalnih, satiričnih i patriotskih pjesama. Najbolje Bernsove pjesme inspirisane su tradicionalnim škotskim folklorom. Poznato djelo „Tam O’ Šanter“.

1899 - Rođen je američki pisac Ernest Miler Hemingvej, dobitnik Nobelove nagrade za književnost 1954. Poznat je po svojim izuzetnim romanima i novelama, ali i po uzbudljivom životu, koji je 2. jula 1961. okončao samoubistvom. Prve zbirke pjesama i pripovjedaka objavio je u Parizu 1923. i 1924, i u njima izrazio osjećanja tzv. „izgubljene generacije“, osujećene i razočarane ratom. Njegov književni izraz odražava težnju ka jednostavnom reporterskom bilježenju činjenica, a za motive je najčešće uzimao rat, lov, borbu s bikovima i slično. Interesovao se i za društvene probleme, smatrajući da je njihovo rješenje moguće putem zajedničke akcije u svijetu. Poznata djela: „Sunce se ponovo rađa“, "Zbogom oružje", "Za kim zvona zvone", "Starac i more".

1926 - U Kolašinu je rođen Dragutin Drago Šundić, prvi spiker Radio-Titograda. Osnovnu školu i gimnaziju završio je u Nikšiću, a Učiteljsku školu u Herceg Novom. Dragutin Šundić bio je jedan od najboljih jugoslovenskih spikera, uzor brojnim mladim kolegama. Dobitnik je brojnih nagrada za dugogodišnji spikerski rad.  Umro je u Podgorici 11. februara 1993.

1985 - Umro je Zoran Radmilović, jedan od najvećih glumaca u bivšoj SFRJ. Legenda za života, upamćen je po nizu briljantnih uloga: kralj Ibi, Radovan III, Trigorin u "Galebu", Laza Kostić u "Santa Maria della Salute".

1985 - Umro je Aleksandar Vučo, jedna od najznačajnijih ličnosti srpske i jugoslovenske književnosti u 20. vijeku. Pjesnik, romanopisac i aktivni učesnik nadrealističkog pokreta, smatra se i rodonačelnikom moderne poezije za djecu. Poznata Vučova djela: "Gluho doba" , "Poziv na maštanje", "Mastodonti, "Ako se još jednom setim".

1998 - Umro je američki kosmonaut Alen Šepard, prvi Amerikanac koji je poletio u kosmos (1961) i jedini čovjek koji je igrao golf na Mjesecu.

2008 - Savjet za nacionalnu bezbjednost Srbije saopštio je da su srpske službe bezbjednosti uhapsile jednog od najtraženijih haških optuženika, bivšeg predsjednika Republike Srpske Radovana Karadžića. Karadžić, dva puta optužen za genocid, 43-mjesečnu opsadu Sarajeva, kao i masakr u Srebrenici, izmicao je pravdi skoro 13 godina. Živio je u Beogradu s lažnim identitetom Dragana ili Davida Dabića, radio u jednoj beogradskoj privatnoj ordinaciji,  bavio se alternativnom medicinom, putovao, držao javna predavanja i imao internet stranicu. Psihijatar po zanimanju, lider bosanskih Srba predstavljao se kao istraživač u oblasti psihologije i bioenergije. Imao je ličnu kartu identičnu kao i čovjek Dragan Dabić, penzioner iz Rume, izdatu u Rumi 20. aprila 1999. Za vrijeme skrivanja Radovan Karadžić je završio kurs bioenergetike i stekao titulu generala za otrove, zlato i minska polja.

2011 - Predsjednik Crne Gore Filip Vujanović kazao je, gostujući u Beranama, da će potpisati Zakon o dinastiji Petrović, i pored zahtjeva opozicije da to ne učini. Vujanović je takođe podsjetio na svoju raniju izjavu da nije bilo potrebe da se u Zakonu navodi kako je Crna Gora pripojena Srbiji 1918. nasilnom aneksijom, ali da je u krajnjem nadležnost Skupštine i Ustavnog suda da ocjenjuju da li je Zakon u skladu s Ustavom.

2012 - U Lodevu u Francuskoj, gdje se održavao festival poezije „Glasovi Mediterana“, umro je, u 70. godini, jedan od najpoznatijih kosovskih i jugoslovenskih pjesnika, akademik Ali Podrimja. Rođen je u Đakovici 1942; albanski jezik i književnost studirao je u Prištini, a prvu knjigu poezije objavio je kao srednjoškolac. Pjesme su mu prevođene na skoro sve evropske jezike, a za književni opus, nastajao tokom više od četiri decenije, dobio je brojne nagrade i priznanja. Poznata djela: „Marame pozdrava“, „Lijepa bol“, „Torzo“, „Zemljina sjen“.

 

Na današnji dan dogodilo se i sljedeće:

1542 -  Papa Pavle III formirao je inkviziciju – kongregaciju kardinala s ovlašćenjima da progone jeretike, kako bi pojačao borbu protiv protestantizma.

1773 - Papa Klement XIV izdao je papsku bulu "Dominus  ac redemptor" kojom je raspustio jezuitski red.

1960 - Sirimavo Bandaranaike postala je premijer Cejlona (Šri Lanke), kao prva žena u svijetu koja je došla na čelo vlade. Sirimavo je na to mjesto došla nakon ubistva njenog muža Solomona.

1994 - Ruski pisac Aleksandar Isajevič Solženjicin stigao je u Moskvu, nakon dvomjesečnog putovanja po Rusiji, iz koje je dvadesetak godina ranije otišao u egzil.

2011 - U Podgorici je otvorena prva fabrika za preradu otpada od orezane vinove loze i proizvodnju briketa, vrijedna dva i po miliona eura. Vlasnici fabrike su AD „Plantaže-13. jul“ i privatna firma OMP Inženjering iz Podgorice.

Komentari 0

ostavi komentar

Ostavi komentar

Pravila komentarisanja sadržaja Portala RTCG
Poštujući načelo demokratičnosti, kao i pravo građana da slobodno i kritički iznose mišljenje o pojavama, procesima, događajima i ličnostima, u cilju razvijanja kulture javnog dijaloga, na Portalu nijesu dozvoljeni komentari koji vrijeđaju dostojanstvo ličnosti ili sadrže prijetnje, govor mržnje, neprovjerene optužbe, kao i rasističke poruke. Nijesu dozvoljeni ni komentari kojima se narušava nacionalna, vjerska i rodna ravnopravnost ili podstiče mržnja prema LGBT populaciji. Neće biti objavljeni ni komentari pisani velikim slovima i obimni "copy/paste" sadrzaji knjiga i publikacija.Zadržavamo pravo kraćenja komentara.

Da biste komentarisali vijesti pod vašim imenom

Ulogujte se

Novo